Nieuws


Dodelijke arbeidsongevallen in de Vlaamse Land- en tuinbouw en Tuinaanleg

Andere nieuwsberichten

Hoe vermijd ik een tekenbeet

Met de voorzichtig stijgende temperaturen, komen de teken ook weer in actie. Wees dus extra aandachtig en controleer steeds na je werkzaamheden op het veld je lichaam op tekenbeten. Verwijder teken door traag opwaarts te trekken met een tekenverwijderaar.

Hoe vermijd ik een tekenbeet❓

☑️Draag gesloten schoenen en kledij die je armen en benen bedekt
☑️Stop je broekspijpen in je kousen
☑️Draag lichtgekleurde kleding (dan zie je een teek beter)
☑️Gebruik een insectenwerend middel op je onbedekte huid

❗️Opgelet: deze maatregelen bieden geen 100% garantie: controleer je lichaam steeds na werkzaamheden op het veld op tekenbeten.

Lees meer

Jongeren op het werk

Bedrijven waar jongeren tewerkgesteld worden, moeten een specifieke risicoanalyse uitvoeren. Aangezien het in vele gevallen hun eerste kennismaking met de arbeidsmarkt is, beschikken ze meestal nog niet over voldoende werkervaring en kunnen ze hierdoor niet altijd de gevaren op het bedrijf goed inschatten. Het is belangrijk om deze jonge werknemers van bij de start goed te begeleiden en hen te wijzen op de risico’s. Dit kan oa. door voldoende aandacht te besteden aan het onthaal en de begeleiding door een meter of peter. In kleine ondernemingen zal dit de werkgever zijn, maar deze taak kan ook ingevuld worden door een ervaren werknemer.

Voor de werkgever is het niet altijd duidelijk welke werkzaamheden een jongere mag uitvoeren op het land- en tuinbouwbedrijf of tuinaanlegbedrijf. Daarom heeft Prevent Agri in samenwerking met FOD WASO een schematisch overzicht specifiek voor de groene sectoren opgesteld waardoor het in één oogopslag duidelijk is, welke taken jongeren wel en niet mogen uitvoeren op het bedrijf.

 

Afbeelding 1: Werkzaamheden die jongeren > 18 jaar mogen uitvoeren


Verboden werkzaamheden

Het KB Jongeren op het werk werd in het leven geroepen ter bescherming van jongeren met een arbeidsovereenkomst of arbeidsbetrekking. Aangezien deze jongeren beschouwd worden als een groep met bijzondere risico’s welke specifieke maatregelen vereisen inzake hun gezondheid en veiligheid. Hoewel de focus in de praktijk vooral ligt op de groep 15 tot 18-jarigen, bedoelt men meestal personen zonder werkervaring die verbonden zijn aan een (leer)contract.

Afbeelding 2: Werkzaamheden die jongeren < 18 jaar mogen uitvoeren

Voor deze jongeren is het verboden om arbeid uit te voeren die:

  • jongeren objectief gezien lichamelijk of psychisch niet aankunnen
  • risicofactoren inhouden voor ongevallen waarvan men vermoedt dat jongeren die niet beseffen of niet kunnen voorkomen
  • blootstelling inhoudt aan giftige of carcinogene stoffen, ioniserende straling, extreme koude, hitte, lawaai of trillingen

Onder bepaalde voorwaarden kan er afgeweken worden van het verbod op gevaarlijke arbeid, zoals wanneer de jongere bijvoorbeeld een land- of tuinbouwopleiding volgt.

Of in geval van een stage, indien dergelijke verboden activiteit noodzakelijk is voor de beroepsopleiding. Hierbij is het noodzakelijk dat de werkgever zich ervan vergewist dat de preventiemaatregelen effectief zijn, dat ze gecontroleerd worden door een lid van de hiërarchische lijn of door de werkgever zelf, en dat de stagiair wordt bijgestaan door een ervaren werknemer.

Deze voorwaarden en afwijkingen kan je op de website van FOD WASO terugvinden onder Jongeren op het werk.

 

Risicoanalyse en preventiemaatregelen

De werkgever voert een risicoanalyse uit voor de taken waaraan jongeren bij hun arbeid te maken krijgen, met het oog op het beoordelen van alle risico's omtrent veiligheid, de lichamelijke en geestelijke gezondheid of de ontwikkeling van deze jongeren.

Bij deze risicoanalyse moet men rekening houden met het feit dat jongeren vaak een ontoereikende aandacht hebben voor veiligheid en een gebrek aan ervaring.

Bij stages dient er een informatie-uitwisseling tussen werkgever, stagiair en de onderwijsinstelling te zijn. De werkgever informeert de onderwijsinstelling omtrent de resultaten van de risicoanalyse en preciseert in het bijzonder of, en welk type, gezondheidstoezicht er nodig is. Dit medisch toezicht gebeurt bij stagiairs door de school zelf. De werkgever vermeldt tevens of de stagiair bepaalde inentingen moet krijgen en of het noodzakelijk is om maatregelen te treffen die verband houden met de moederschapsbescherming.


Mogen jongere werknemers werken met landbouwmachines?

Als algemene regel geldt dat het voor elke categorie van jongeren verboden is om arbeid te verrichten met gevaarlijke machines, zoals oa. landbouwmachines. We dienen hierin echter 2 zaken te onderscheiden:

  • Een tractor die gebruikt wordt om van plaats A naar B te rijden wordt niet beschouwd als een landbouwmachine. Een jongere (met inbegrip van een jobstudent) mag dus met een tractor rijden, op voorwaarde uiteraard dat de nodige preventiemaatregelen worden getroffen op basis van de algemene risicoanalyse, en dat de jongere over rijbewijs G beschikt als hij met de tractor op de openbare weg rijdt.
  • Als de tractor daarentegen wordt gebruikt voor landbouwdoeleinden, wordt deze gezien als een landbouwmachine en is het werken met deze machine in principe verboden voor jongeren.

Ook hier zijn echter uitzonderingen mogelijk welke overzichtelijk zijn opgesomd in bovenstaand schematisch overzicht ‘specifiek voor de landbouwsector’.


Onthaal en begeleiding

De werkgever zorgt voor een gepast onthaal van de jongere en voor een degelijke begeleiding door een ervaren werknemer (peter/meter). De meter/peter moet zelf ook een goede training krijgen om deze taak uit te voeren. Bovendien moet deze op de hoogte zijn van de werkzaamheden die verplicht onder toezicht moeten gebeuren.

Op de eerste werkdag geeft deze peter of meter de jongere informatie over:

  • de aard van het uit te voeren werk en de daaraan verbonden risico's
  • het gebruik van toestellen, machines en gevaarlijke producten
  • de voorschriften met betrekking tot eerste hulp, brandbestrijding en evacuatie van de werknemers
  • de in de onderneming bestaande organen voor preventie en bescherming op het werk
  • de veiligheids- of gezondheidssignalering op het werk
  • de betekenis van de reglementaire etikettering van de gevaarlijke producten

Het is tevens belangrijk dat de peter/meter de jongere aanmoedigt tot participatie, tot het stellen van vragen over de risico's op het werk en tot het bespreken en melden van eventuele gevaren die ze zien.

 

Besluit

De werkgever dient de tewerkstelling van een jongere grondig voor te bereiden. Vooraleer deze start op het bedrijf, moet er een risicoanalyse uitgevoerd worden. De risico’s die uit deze risicoanalyse naar voor komen, moeten opgevangen worden met gepaste preventiemaatregelen. Vanwege hun geringe (werk)ervaring is het belangrijk om deze jongeren te wijzen op de gevaren en risico’s aanwezig op het bedrijf. Een ervaren werknemer die hen hierin begeleidt en toezicht houdt is dan ook onontbeerlijk.

Tot slot is het belangrijk om te onderkennen dat een jongere niet zomaar elke taak toebedeeld kan worden. Gebruik bij de aanstelling van een jongere zeker de schema’s om te bepalen of hij/zij de taken mag uitvoeren én of er bijkomende maatregelen nodig zijn.

Lees meer

Sneltests COVID aanvragen mogelijk in land- en tuinbouwsector

De federale overheid stelt op korte termijn een groot aantal sneltests ter beschikking van ondernemingen. Deze tests geven binnen 15 minuten een resultaat, waardoor een snelle verspreiding van Covid-19 wordt voorkomen.

Werknemers kunnen niet verplicht worden om de test te ondergaan. Daarom is het van groot belang om hen het doel van de tests ook voldoende toe te lichten. Het inzetten van sneltests ontslaat de partijen in geen geval van de verplichting om de preventiemaatregelen zoals bepaald in de generieke gids om de verspreiding van COVID-19 op het werk tegen te gaan na te leven, en mag ook geen middel zijn om een afwijking te verkrijgen op de quarantaineverplichting. Het gebruik van deze tests moet bovendien steeds gepaard gaan met een controle op de preventiemaatregelen en indien nodig een bijsturing ervan.

Er moet worden benadrukt dat een negatief testresultaat niet noodzakelijk wil zeggen dat men niet besmettelijk is. Personen met een relatief lage virale lading worden niet gedetecteerd. Duiding en heldere communicatie hieromtrent zijn nodig. Testkits bestemd voor het testen van werknemers kunnen alleen worden aangevraagd door de arbeidsartsen, en moeten ook rechtstreeks aan arbeidsartsen worden afgeleverd. Ze mogen in geen enkel geval rechtstreeks worden bezorgd aan de werkgevers. Werkgevers die voor hun onderneming  sneltests willen reserveren, kunnen dit in overleg met hun externe dienst doen via het aanvraagdocument zelftesten (DOCX, 22.6 KB).

Meer info

Lees meer

Wat te doen als de dieren door de roosters vallen?

In de pers zien we weer enkele meldingen van dieren die door roosters vallen.

De sterkte van deze roosters kan afnemen door de aantasting van zure voederresten en mest, waardoor de constructie na enige tijd zelfs kan breken en de dieren in de mestput belanden.

Indien dit gebeurt is het een natuurlijke reflex om de dieren te helpen die in de mestput gevallen zijn. Toch is het van levensbelang om de mestput NIET te betreden en zo snel mogelijk de hulpdiensten in te schakelen die hiervoor opgeleid zijn en de juiste bescherming dragen tegen mestgassen, zoals onafhankelijke ademlucht. Elk jaar opnieuw gebeuren er immers ernstige en dodelijke ongevallen door blootstelling aan mestgassen.

Lees de belangrijkste voorzorgsmaatregelen

Lees meer

Veiligheidsinstructiekaarten: een minihandleiding voor veilig werken

Als bedrijfsleider ben je wettelijk verplicht om de risico’s die gepaard gaan met het gebruik en onderhoud van arbeidsmiddelen (= machines, apparaten, gereedschappen, installaties) in de onderneming in kaart te brengen en toe te lichten aan de gebruikers: de werknemers. Een handig instrument hiervoor is de veiligheidsinstructiekaart (VIK). Aan de hand van deze kaart geeft men instructies aan het personeel alsook informatie over de risico's waaraan zij blootgesteld zijn en de te dragen PBM’s bij het uitvoeren van hun werk.

Ook nieuwe werknemers kan men tijdens het onthaal via deze VIK duidelijk maken wat de mogelijke risico’s zijn per machine. Het is als het ware een minihandleiding voor veilig werken, op maat van het bedrijf.

Een veiligheidsinstructiekaart kan opgemaakt worden op basis van de door de fabrikant ter beschikking gestelde handleiding of een risicoanalyse uitgevoerd bij het gebruik van de machine (indien er geen handleiding meer voorhanden is).

Het kan echter ook eenvoudiger: Prevent Agri stelt via de website (Sectoren, onder rubriek machines) veiligheidsinstructiekaarten ter beschikking voor de meest voorkomende machines en handgereedschappen voor elke deelsector. De kaarten kan u eenvoudig downloaden, aanpassen en personaliseren op maat van het bedrijf.

Deze instructies dienen geviseerd en zo nodig aangevuld te worden door de preventieadviseurs van de interne of externe dienst voor preventie en bescherming op het werk.

Lees meer

Veilig op weg in de Westhoek

Prevent Agri is trotse partner van het project 'VEILIG OP DE WEG IN DE WESTHOEK'.

Dit project wil de multifunctionaliteit van de landbouwwegen en de daarbij horende gevaren onder de aandacht brengen. Recreanten en leerlingen mogen er niet zomaar vanuit gaan dat ze gezien worden door de landbouwers. De landbouwers mogen er op hun beurt niet vanuit gaan dat fietsers en voetgangers per definitie opzij (moeten) gaan. Wederzijds begrip is de sleutel tot veilig multifunctioneel gebruik van plattelandswegen. Via educatieve beleving wil men hier rond sensibiliseren.

Lees meer

CAO werkkledij - vergoedingen geharmoniseerd voor alle subsectoren

Vanaf 1 december 2020 worden de vergoedingen voor het onderhoud van de werkkledij geharmoniseerd voor alle subsectoren in de land- en tuinbouwsector.

Normaal gezien dient de werkgever voor de personeelsleden voldoende gratis werkkledij (kledij die moet voorkomen dat de werknemer zich vuil maakt) te voorzien en in te staan voor de reiniging ervan. Indien de werknemers toch zelf moeten instaan voor de reiniging van hun werkkledij (na een risicoanalyse), dient een vergoeding van 3,91 euro per week (te verhogen met de consumptie-index) betaald te worden.

Vanaf bovenstaande datum is deze verplichte vergoeding bijgevolg voor alle subsectoren gelijk getrokken.

Voor meer informatie kan u de CAO's van 13 november 2019 inzake werkkledij voor zowel de landbouw als de tuinbouw erop nalezen.

Lees meer

Nieuwe OIRA-tool helpt bij COVID-19 risicobeheer

Deze OiRA-tool helpt de werkgevers en werknemers veilig en gezond te blijven in een werkomgeving die als gevolg van de COVID-19-pandemie ingrijpend is veranderd.

Net als onder normale arbeidsomstandigheden is het identificeren en beoordelen van risico's in zowel de fysieke als de psychosociale werkomgeving het uitgangspunt voor het beheer van de veiligheid en gezondheid op het werk (welzijn op het werk) in het kader van COVID-19-maatregelen. Werkgevers zijn verplicht hun risicoanalyse te herzien wanneer het werkproces verandert en alle risico's in aanmerking te nemen, met inbegrip van de risico's die van invloed zijn op de geestelijke gezondheid (Kaderrichtlijn 89/391/EEG).

Deze OiRA tool is niet alleen gebaseerd op EU-richtlijnen, maar ook op niet-bindende richtsnoeren die werkgevers en werknemers moeten helpen veilig en gezond te blijven in een werkomgeving die als gevolg van de COVID-19-pandemie ingrijpend is veranderd.

De tool kan alleen algemeen advies geven, maar de situaties verschillen van land tot land en ook van gebied tot gebied. Als input voor de analyse is het daarom cruciaal om actuele informatie te verkrijgen van de overheid over de prevalentie van COVID-19 in het land.

Meer info.

Lees meer

Naar een geïntegreerde aanpak voor welbevinden in de Vlaamse Land- en Tuinbouw

In vergelijking met andere beroepscategorieën lijken landbouwers meer risico’s te lopen op vlak van overmatig mentale druk. Klachten blijven in deze sector vrij lang onder de radar.

Er is nood aan meer aandacht en wetenschappelijke onderbouwing van de problematiek en zijn oorzaken. In een studie heeft ILVO het fenomeen overmatige stress bij landbouw(st)ers diepgaand in kaart gebracht.

De Vlaamse landbouw(st)ers en hun gezinnen staan vandaag voor heel wat uiteenlopende en complexe uitdagingen. Die hebben een grote impact op het welbevinden van landbouwgezinnen. Minder dan de helft van de landbouw(st)ers is geneigd hulp te zoeken bij problemen en als ze dan toch hulp willen vragen, botsen veel landbouw(st)ers op barrières waardoor ze niet steeds de passende hulp krijgen. Landbouw(st)ers ondersteunen in hun welbevinden is een absolute noodzaak voor een duurzame Vlaamse landbouw.

Een degelijke ondersteuning vereist een geïntegreerde benadering die gericht is op de hele landbouwsector, met inzet van verschillende strategieën en organisaties. Deze geïntegreerde benadering zet tegelijk in op het aanpakken van stressfactoren, het wegnemen van barrières voor coping, en het bevorderen van de mentale gezondheid. Zowel middenveldorganisaties als beleidsactoren kunnen hierin een centrale rol spelen door te werken aan een actieplan welbevinden voor de Vlaamse land- en tuinbouw.

Meer info?

  • In deze onderzoeksnota formuleert ILVO een aantal mogelijke strategische vervolgstappen om het welbevinden van Vlaamse landbouw(st)ers aan te pakken.
  • Bekijk de opname van het eerste deel, dat een uitgebreide introductie geeft over het thema, op basis van getuigenissen uit de praktijk en een presentatie van de onderzoeksresultaten.
  • Lees de eerste nieuwsbrief.

Blijf op de hoogte van het onderzoek en schrijf je in voor de nieuwsbrief.

Lees meer

Generieke gids om de verspreiding van COVID-19 op het werk tegen te gaan

In deze generieke gids vind je concrete en haalbare preventiemaatregelen om de verspreiding van COVID-19 op het werk tegen te gaan.

Samen tegen het virus: om de verspreiding van het virus zoveel mogelijk onder controle te houden is het erg belangrijk dat zowel werkgevers als werknemers als de andere actoren op de werkvloer alle principes en maatregelen in de generieke gids correct en consequent toepassen, rekening houdend met sector- en ondernemingsspecifieke noden.

Er zijn sensibiliseringsaffiches gratis beschikbaar op de website van de FOD WASO.

Lees meer

Coronaveilig fruit plukken met seizoenarbeiders

Breng seizoenarbeiders op de hoogte van de geldende preventieve maatregelen rond huisvesting, pauzes nemen en de organisatie van de werkzaamheden aan de hand van onderstaand instructiefilmpje.

Checklists per sector

Door de coronacrisis moet je extra voorzichtig zijn bij de tewerkstelling van (buitenlandse) personeel. In het belang van je bedrijf, alsook van de sector, is het belangrijk en noodzakelijk om de komende periode een aantal bijkomende preventieve maatregelen en initiatieven te nemen. Het is cruciaal om alles in het werk te stellen opdat de werknemers in veilige omstandigheden in ons land kunnen werken en verblijven. Met het oog op de coronapandemie geven wij jullie graag een aantal aandachtspunten mee.

In het paritair comité van de tuinbouw werd een CAO goedgekeurd die drie checklists bevat. Deze checklists zullen ook gebruikt worden bij controle door Toezicht Welzijn op het Werk.

Fiche tuinbouw

Fiche landbouw

Fiche tuinaanleg

Fiche seizoenarbeid

Fiche huisvesting

 

Affiches

De richtlijnen vermeld in het filmpje zijn eveneens opgemaakt in affichevorm: wees voorbereid en verspreid deze op strategische plaatsen op het bedrijf. De affiches bestaan in zes verschillende talen.

Hoe organiseren we ons tijdens het werk?

Download deze affiche in het Bulgaars

Download deze affiche in het Engels

Download deze affiche in het Frans

Download deze affiche in het Pools

Download deze affiche in het Roemeens

 

Hoe houden we veilig pauze?

Download deze affiche in het Bulgaars

Download deze affiche in het Engels

Download deze affiche in het Frans

Download deze affiche in het Pools

Download deze affiche in het Roemeens

 

Waar moet je op letten in de huisvesting?

Download deze affiche in het Bulgaars

Download deze affiche in het Engels

Download deze affiche in het Frans

Download deze affiche in het Pools

Download deze affiche in het Roemeens

 

Hoe verplaats je je naar het veld?

Download deze affiche in het Bulgaars

Download deze affiche in het Engels

Download deze affiche in het Frans

Download deze affiche in het Pools

Download deze affiche in het Roemeens

 

Waar moet je op letten bij het sorteren?

Download deze affiche in het Bulgaars

Download deze affiche in het Engels

Download deze affiche in het Frans

Download deze affiche in het Pools

Download deze affiche in het Roemeens

 

Hoe fruit dunnen op een veilige manier?

Download deze affiche in het Bulgaars

Download deze affiche in het Engels

Download deze affiche in het Frans

Download deze affiche in het Pools

Download deze affiche in het Roemeens

Wil je alles in een oogopslag kunnen doornemen? Download dan dit handige overzicht. Druk het af en hang het op je prikbord, zodat je zeker niks vergeet.

Meertalige informatie om te communiceren over corona met je seizoenarbeiders

Lees meer